palette
تهذيب و تزکية نفس در ديدگاه ابنسينا و راههاي حصول آن

چکیده
مقالة حاضر با استناد به نظر برخي از فلاسفة مسلمان، فعالان هدايت جامعه و صاحب‌نظران حوزة روان‌شناسي و تعليم وتربيت مبني بر اينکه ريشة بسياري از مشکلات، انحرافات و فجايع موجود در جامعه را بايد در عدم توجه به نفس و تهذيب و تزکية آن جستجو کرد، با هدف بررسي تهذيب و تزکية نفس در ديدگاه ابنسينا و تبيين راههاي حصول آن با اتخاذ روش تحليلي- استنباطي به رشتة تحریر درآمده است. این مقاله ضمن آنکه گويای تقدم آگاهي از عيوب خود به عنوان يک شناخت جزئي بر تهذيب نفس است، حاکي از آن است که تهذيب و تزکية نفس در ديدگاه ابنسينا از دو جهت ضرورت دارد؛ نخست نقشي که تهذيب و تزکيه در تأمين سعادت اخروي دارد و ديگري تأثير مثبت آن از لحاظ تربيتي است. از ديدگاه ابنسينا وصول به سعادت اخروي يا همان مرتبة عقل بالمستفاد تنها با عقل نظري حاصل نميشود، بلکه عقل عملي نيز بايد به بالاترين مرتبة خود دست يابد و اين جنبة عملي نفس است که بيشتر با تهذيب و تزکيه ارتباط دارد و تأکيد ابنسينا بر اصلاح جزء عملي به دليل رابطة آن با بدن و نقشي است که در ارتباط با عقل نظري جهت دريافت معرفت از عقل فعال دارد. راههاي تهذيب و تزکية نفس در ذيل دو دسته روشهاي اتخاذي از جانب خود (روشهاي اوليه و ثانويه) و روشهاي اتخاذي از جانب ديگران قرار ميگيرد که اين روشها به تقويت و توانمندسازي نفس ميانجامد.
واژگان کلیدی
نفس، عقل عملي، عقل نظري، تهذيب، تزکيه

منابع و مآخذ مقاله

-


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.