palette
مبانی تاویل در مکتب ابن عربی و نظرگاه علامه طباطبایی

چکیده
در این مقاله به تحقیق در مبانی تأویل در مکتب ابن عربی و نظرگاه علامه طباطبایی پرداخته ایم. در عرفان، مقوله "تأویل" عنصر مؤثری در فهم قرآن و متون روایی است. آن چه در تأویل عرفانی به دست می آید معانی باطنی ای است که بدون حفظ ظواهر حجیت ندارد. نویسنده در این تحقیق می کوشد تا مبانی اندیشه عارف را در مقوله تأویل به دست آورد. افزون بر طرح مبانی عرفانی تأویل، به طرح برخی شبهات و مسایل جدید پیرامون تأویل پرداخته و در مقام پاسخ به آنها بر آمده ایم. کار دیگر ما در این تحقیق، نظری تطبیقی به مبانی تأویل است. بدین منظور، اندیشه علامه طباطبایی را به عنوان مفسر بزرگ قرآن مدّ نظر قرار داده ایم. با این انتخاب، میان آراء عرفانی عرفا و آراء تفسیری علامه در این مسأله، تطبیق به عمل آمده و قرابت های فکری یک عارف و مفسر روشن شده است. هدف این مقاله، تحقیق در آراء ابن عربی و علامه طباطبایی جهت به دست آوردن مبانی تأویل و تطبیق این آراء است. روش ما در این مقاله، آمیزه ای از نقل و تحلیل عقلی ـ عرفانی است.
واژگان کلیدی
تأویل ـ ظاهر ـ باطن ـ ام الکتاب

منابع و مآخذ مقاله

قرآن

نهج البلاغه

ابن عربی، محیی الدین، الفتوحات المکیة، بیروت: دار صادر، بی تا.

ابن عربى،‏ محیى الدين، تفسیر ابن عربی( تأویلات عبدالرزاق)، مصحح سمير مصطفى رباب‏، بيروت: ‏دار احياء التراث العربى،‏1422 ق‏.

استیور، دان، فلسفه زبان دینی، ترجمه و تحقیق ابوالفضل ساجدی، قم: مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب، 1384.

اسعدی، محمد و همکاران، آسیب شناسی جریان های تفسیری، زیر نظر محمد باقر سعیدی روشن، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، 1389.

آملی، سید حیدر، تفسیرالمحیط الاعظم و البحرالخضم، تهران: موسسة الطباعة و النشر، 1414ق.

آملى، سید حیدر، المقدمات من كتاب نص النصوص، تهران: قسمت ايرانشناسي انستيتو ايران و فرانسه پژوهشهاي علمي در ايران، 1352 ه.ش.

جامی، عبدالرحمان، نقد النصوص فی شرح نقش الفصوص، مقدمه ویلیام چیتیک، تهران: موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1370.

جوادی آملی، عبدالله، تعلیقات شرح فصوص قیصری، محرر غلامرضا فیاضی،: قم، موجود در کتابخانه موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، بی تا.

خمینی، روح الله، تعلیقات علی شرح فصوص الحکم، ایران: پاسدار اسلام، 1364.

ساجدی، ابوالفضل، زبان دین و قرآن، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، 1384.

شیرازی، صدر الدین، مفاتیح الغیب، تصحیح خواجوی، تهران: موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1363.

طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، تصحیح محمد باقر بهبودی، تهران: دارالکتب الاسلامیة، 1373.

طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیرالقرآن، بیروت: موسسة الاعلمی، 1416 ق.

طباطبایی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم: اسماعیلیان، 1371.

عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روش های تفسیر قرآن، تهران: سازمان چاپ و انتشارات، 1379.

فناری، شمس الدین محمد حمزه، مصباح الأنس بين المعقول و المشهود، محقق عاصم ابراهیم الکیالی، بیروت: دارالکتب العلمیه، 2010.

قونوی، صدرالدین، اعجازالبیان فی تفسیر ام القرآن، مقدمه و ترجمه محمد خواجوی، تهران: انتشارات مولی، 1375.

قیصری، داوود، شرح فصوص الحکم، قم: موسسه محبین للطباعة و النشر، 1423.

کاشانی، عبدالرزاق، تأویلات القرآن( تفسیر القرآن الکریم منسوب به محی الدین ابن عربی)، تحقیق و تقدیم مصطفی غالب، تهران: انتشارات ناصر خسرو، 1978 م.

کاشانی، عبدالرزاق، تفسیر القرآن الکریم، تهران: انتشارت ناصر خسرو، بی تا.

کاشانی، عبدالرزاق، شرح علی فصوص الحکم، الطبعة الثالثة، بی جا: شرکة مطبعة مصطفی البابی الحلبی، 1407ق.

کاشانی، عبدالرزاق، لطایف الاعلام فی اشارات اهل الالهام، تحقیق سعید عبدالفتاح، مصر: دارالبیت، 1966.

لاهیجی، محمد جعفر، شرح رساله مشاعر ملاصدرا، تحقیق سید جلال الدین آشتیانی، قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، بی تا.

مقالات

جوادی آملی، عبدالله ، تأویل و تفسیر، کیهان اندیشه، ش42، ص19ـ20.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.