palette
بررسی تطبیقی تعریف فارابی از زیبایی با تعاریف مشهور متقدّم و متأخر

چکیده

زیبایی یکی از کشش­های روح بشر است. رُکن اصلی و مقوِّم هنر هم زیبایی است، هنر حضور حداکثری در زندگی بشر امروز دارد.آثار هنری بسته به این که هنرمند چه تعریفی از زیبایی دارد، متفاوت و متنوع می شوند. پس ماهیّت زیبایی به تبع هنر در زمان ما اهمیت ویژه­ای پیدا کرده است. در طول تاریخ برای زیبایی تعاریف گوناگونی ارائه شده است. در این جُستار ابتدا تعریف فارابی از زیبایی محور مقایسه واقع شده، آنگاه تعریف افلاطون، ارسطو، فلوطین از متقدمین و تعریف هیوم، کانت، هگل، شلینگ و...از متأخرین با آن مقایسه شده است.  این مسأله که تعریف فارابی از زیبایی چه ویژگی­های اختصاصی نسبت به تعاریف مشهور دیگر دارد؟ پرسش اصلی این پژوهش است. آفاقی یا  انفسی بودن زیبایی طبق تعریف فارابی و کاربردی بودن یا نبودن آن در دوره معاصر، دو مسأله فرعی این پژوهش­اند. طبق تعریف فارابی زیبایی یعنی تحقق وجود برتر و کمال نهایی در هر نوع و پدیده ای، اعم از طبیعی یا مصنوع. در این پژوهش نشان داده شده است که تعریف فارابی نسبت به تعاریف متقدمین و متأخرین جامع­تر و کامل­تر است. تعریف فارابی شامل زیبایی­های مجرّدات و امور معنوی هم می­شود. در حالی­که دیگر تعاریف فاقد این مزیت­اند. طبق تعریف فارابی زیبایی امری عینی و آفاقی است.تعریف فارابی درون مکتبی یا درون دینی نیست. همه هنرمندان از هر دین و مکتبی می­توانند آن را مبنا قرار دهند. تعریف فارابی  برای همه زمان­ها و مکان­ها بخصوص عصر ما کاربردی است.در صورتی که هنرمندان تعریف فارابی را مبنای آثار هنری خود قرار بدهند، می توانند حرف­های نو و بدیعی در عرصه هنر جهانی داشته باشند.

واژگان کلیدی
تعریف زیبایی - زیبایی- فارابی- تعاریف مشهور زیبایی

منابع و مآخذ مقاله

• ابن سینا، الشفاء(المنطق،الهيات،الرياضيات)،تحقيق: ابراهيم مدكور،الاب قنواتي،قم، انتشارات كتابخانه آية الله مرعشي نجفي،1405هـق.

• ------،النجاة من الغرق في بحر الضلالات، ويرايش محمد تقي دانش پژوه،تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1379

• احمدی،بابک، حقیقت و زیبایی، نشر مرکز، تهران، 1386، چاپ چهاردهم.

• ارسطو؛ فنّ شعر،عبد الحسين زرين كوب، تهران، امير كبير، 1387

• ارسطو، متافيزيك، ترجمه شرف الدين خراساني،تهران، انتشارات حكمت،1348

• افلاطون، مجموعه آثار، ترجمه محمد حسن لطفی، انتشارات خوارزمی، تهران،1380ج 2و 3.

• امبرتواکو،تاریخ زیبایی، ترجمه: هما بینا، انتشارات ،فرهنگستان هنر، 1391،چاپ دوّم

• بووی، اندره، زیبایی شناسی و ذهنیت (از کانت تا نیچه)، ترجمه: فریبرز مجیدی، فرهنگستان هنر، تهران، 1386، چاپ دوم.

• تولستوي، لئون، هنر چيست؟، ترجمه كاوه دهقان، تهران: موسسه انتشارات امير كبير، 1387.

• ژیلسون، اتین، درآمدی بر هنرهای زیبا، ترجمه: بیتا شمسینی، انتشارات فرهنگستان هنر،تهران، 1386

• شيرازي، صدرالدين محمّد، اسرارالآيات،تصحيح: محمد خواجوي، تهران: انجمن حكمت و فلسفه، 1360

• شيرازي، صدرالدين محمّد، المبدأ و المعاد،تحقيق: سيد جلال الدين آشتياني،قم، بوستان كتاب،1380.

• فارابی، ابونصر،آراء اهل المدينة الفاضلة ومضادتها،بيروت: مكتبة الهلال،1995م

• فارابی،ابونصر، السیاسة المدنیة، التحقیق: الدکتور فوز نجار، المطبعة الاثولیکیه، بیروت، 1988م.

• فلوطين،تاسوعات، ترجمه فريد جبر، بيروت مكتبة الناشرون، 1997م

• کانت، ایمانوئل، نقد قوّه حکم، ترجمه: عبدالکریم رشیدیان، نشر نی، تهران، 1390، چاپ ششم.

• هاشم نژاد، حسین، زیبایی شناسی در آثار ابن سینا، شیخ اشراق و صدرالمتألهین، انتشارات سمت، تهران، 1382.

• هايد ماينر، ورنن،تاريخِ تاريخ هنر،ترجمه مسعود قاسميان،تهران: فرهنگستان هنر،1387.

• الهندي، علاء الدين علي المتقي ابن حسام الدين الهندي، كنز العمّال في سُنن و الاقوال، بيروت: مكتبة التراث الاسلامي، 1397 ه.ق

• منابع انگلیسی

• Aristotle(1987)The poetics of aristotle,trans.S.Halliwell, Chaprl Hill: University of North Carolina press

• Hume.D.(1985) Of the Standard of Taste , Essays Moral, Political and Literary, ed E Miller, Indianapo


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.