جایگاه مسئله‌ساز اراده آزاد و فیض الهی

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

2 دانش آموختة فلسفه و کلام دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

ازجمله مباحثِ محوریِ اندیشه آگوستین بحث درباره اراده و ارتباط آن با مسئله شر است. او وارث مفهوم اراده به روایت رواقیون است که آن را با فلسفه نوافلاطونی صورت­بندی کرده است. سخن مشهور درباره نظر آگوستین این است که خود شر امری عدمی است و لذا در مورد شرور اخلاقی، عدم اراده به خیر عین شر محسوب می­شود. به این ترتیب، از نظر او قصد صحیح و یا ناصحیح در اراده، عامل اصلی بروز شر در افعال آدمی است. اراده بر همین پایه به اراده­ خیر و شر تقسیم می­شود. نکته­ی مهم این است که از نظر آگوستین اراده نیک دارای عاملی وجودی است درحالی­که اراده شر عاملی ندارد، زیرا از نظر او شر امری عدمی است و اگر عاملی برای اراده شر وجود داشته باشد همان روی­گردانی از نیّتِ خیر است. این پاسخ افلاطونیِ آگوستین به نسبت اراده و شر با معضلاتی روبرو می­شود. مهمترین معضل پیشاروی این نظریه اولاً به مخاطره انداختن معنای آزادی اراده و سپس نسبت آن با مفهوم فیض الهی و یاری­رسانی الهی است. ما در این مقاله می­کوشیم با تکیه بر متن آثار آگوستین به­ویژه شهر خدا و رساله­ درباره اراده آزاد، و رساله درباره طبیعت خیر ابتدا تقریر دقیقی از نظریه آگوستینیِ­ مناسبت اراده و شر به دست دهیم و در همین راستا جایگاه مسئله­ساز اراده آزاد و فیض الهی در تقریر آگوستین از مسئله شر را نشان دهیم. به نظر می­رسد همین جایگاه مسئله­ساز، آگوستین را وادار به فراروی از تقریر افلاطونی نظریه­ شر به یاری نظریه­ی فیض الهی می­کند. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

the problematic position of free will inAugustin thoght

چکیده [English]

Augustin

کلیدواژه‌ها [English]

  • augustin
  • Free will
  • Evil
  • divine grace
  1. آگوستین، آئورلیوس. اعترافات. ترجمه افسانه نجاتی:تهران.پیام نوروز.دوم(1385)..
  2. آگوستین، آئورلیوس. شهرخدا. ترجمه حسین توفیقی.قم:دانشگاه ادیان و مذاهب.اول(1391).
  3. پورسینا، زهرا. تأثیرگناه بر معرفت. قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.اول.(1385).
  4. کتاب مقدس)ترجمه تفسیری)،بی نا.
  5. کونگ،هانس. متفکران بزرگ مسیحی.گروه مترجمان. قم:دانشگاه ادیان و مذاهب.دوم(1390).
  6. مک گراث، آلیستر. درسنامه الهیات مسیحی. ج1. ترجمه بهروز حدادی.قم:دانشگاه ادیان و مذاهب. اول.(1384).
  7. مک گراث، آلیستر. درسنامه الهیات مسیحی. ج2.گروه مترجمان.قم:دانشگاه ادیان و مذاهب. اول.(1391).
  8. Agostino, Le Tutte Operedegli Sant' Agostino, pubblicato con la chiesa cattolica di Roma, italia, 1950.
  9. Augustine, Of True Religion, translated and edited by. J.H.S.Burleigh in the Augustine Earlier Writings. United States of America, John Knox Press, 2006
  10. ……………,On Free Will,…………………….. .
  11. …………….,Retractations,……………………. .
  12. …………….,The Nature Of The Good,………… .
  13. …………….,The Usefulness Of Belief,………… .
  14. Chadwiek, Henry, Augustine A very short introduction, Oxford University press.london,1986.
  15. De Liguori, Alfonso ,Uniformita alla Volonta di Dio, pubblicato di Falcinelli, Roma, Italia.2003.
  16. Henning Graf Reventlow and Yair Hoffman, The Problem of Evil, T&.T Clark International, New York, 2004.
  17. M. Kaye, Sharon, Medieval philosophy, published by one world publication, England, 2008.